* Dưới đây là chia sẻ của Ryan Ermey - chuyên gia kinh tế trên CNBC Make It:

Tôi làm việc và viết về tiền bạc mỗi ngày. Vì vậy, hiếm khi có ai hỏi tôi một câu liên quan đến tiền khiến tôi thấy khó xử hoặc không biết trả lời thế nào.

Nhưng vài tuần trước, trong một buổi tiệc, tôi gặp một người mới bước chân vào ngành báo chí. Anh ấy hỏi tôi về con đường sự nghiệp, công việc hiện tại: Tôi nhận bài được giao hay tự đề xuất? Làm sao cân bằng giữa deadline dày đặc và các bài viết chuyên sâu?

Rồi bất ngờ, anh hỏi: “Bạn kiếm được bao nhiêu tiền?”

Tôi khựng lại trong giây lát. Con số đó, tôi có thể chia sẻ với bạn thân, nhưng đây là một người lạ. Câu hỏi khiến tôi thấy hơi bất lịch sự. Dù vậy, tôi nhớ lại cảm giác bị trả lương thấp ở tuổi đôi mươi và không hề biết người khác kiếm được bao nhiêu nên cuối cùng, tôi vẫn trả lời.

Tình huống này khiến tôi tự hỏi: Liệu chuyện hỏi lương còn là điều cấm kỵ?

Với thế hệ trẻ, câu trả lời ngày càng là “không”, theo Thomas Farley - chuyên gia về phép lịch sự.

Ông cho rằng, với nhiều người trẻ, đặc biệt là Gen Z, việc coi hỏi lương là điều không phù hợp gần như là một khái niệm “mới toanh”. Ngay cả với thế hệ Millennials trẻ, họ cũng không thấy lý do để giữ bí mật. Họ đề cao sự minh bạch và cho rằng thu nhập không nên là điều phải che giấu.

Một khảo sát năm 2025 của KickResume cho thấy: 39% người lao động Gen Z cho biết lương được thảo luận công khai tại nơi làm việc, so với 30% ở Millennials và 22% ở Gen X.

Tuy vậy, các chuyên gia cũng nhấn mạnh: Vẫn có những cách ứng xử tinh tế khi nói về tiền bạc và bạn hoàn toàn có quyền cảm thấy không thoải mái khi chia sẻ thu nhập, dù với bạn bè hay đồng nghiệp.

Cách đặt câu hỏi: Điều chỉnh kỳ vọng của bạn

Theo Farley, việc hỏi lương có phù hợp hay không phụ thuộc nhiều vào mục đích của bạn.

Nếu chỉ tò mò hoặc mang tính “hóng chuyện”, câu hỏi này gần như chắc chắn sẽ không được đón nhận. Ông nhấn mạnh: Không có tình huống nào thực sự phù hợp để hỏi chỉ vì hiếu kỳ.

Trong nhiều trường hợp, bạn hỏi vì muốn thương lượng mức lương của chính mình. Khảo sát của KickResume cho thấy 56% người được hỏi từng phát hiện đồng nghiệp nhận lương cao hơn dù làm cùng vị trí. Thay vì hỏi trực tiếp, Farley khuyên nên tự nghiên cứu: Tham khảo các nền tảng chia sẻ mức lương, hoặc xem khoảng lương được công khai trong các tin tuyển dụng.

Nếu vẫn muốn hỏi, hãy diễn đạt thật khéo léo và chuẩn bị tinh thần có thể bị từ chối. Ví dụ, thay vì hỏi con số cụ thể, bạn có thể hỏi về một “khoảng lương”. Hoặc khi so sánh tăng lương, bạn có thể chia sẻ mức của mình trước và để đối phương quyết định có muốn phản hồi hay không.

Một cách mở lời gợi ý: “Tôi có một câu hỏi, nhưng nếu bạn thấy vượt quá giới hạn thì cứ nói nhé. Không sao đâu". Sau đó, bạn có thể hỏi liệu mức mình nhận có nằm trong khoảng hợp lý hay không và để họ tự quyết định có chia sẻ thêm hay không.

Cách trả lời: Hãy đặt ra giới hạn của bạn

Ở chiều ngược lại, việc do dự khi bị hỏi lương là hoàn toàn hợp lý, theo Diane Gottsman - chuyên gia nghi thức và người sáng lập Protocol School of Texas.

Bà lưu ý rằng, trong môi trường công sở, thông tin bạn chia sẻ có thể bị truyền đạt lại thậm chí đến cấp quản lý và ảnh hưởng đến các cuộc thương lượng lương thưởng.

Nếu không muốn chia sẻ, bạn hoàn toàn có thể đặt ranh giới rõ ràng: “Tôi không thoải mái khi nói về tài chính, đây là chủ đề tôi muốn giữ riêng.”

Trong trường hợp muốn hỗ trợ nhưng vẫn giữ kín thông tin, bạn có thể đưa ra một khoảng lương thay vì con số cụ thể.

Ví dụ, bạn có thể nói: “Mức này thường dao động từ X đến Y, tùy vào kinh nghiệm và năng lực.”

Theo Gottsman, cách trả lời như vậy là “hoàn toàn ổn”. Farley cũng đồng tình: Việc trả lời thẳng thắn không phải là sai, miễn là bạn cảm thấy thoải mái với lựa chọn của mình.

Theo CNBC Make It

Vân Anh